" "

INCHEON – THÀNH PHỐ KINH TẾ MỞ TỰ DO KINH NGHIỆM CHO TP. PHÚ MỸ VIỆT NAM

INCHEON – THÀNH PHỐ KINH TẾ MỞ TỰ DO

Quay người lại lịch sử địa danh Incheon xuất hiện cách đây 2000 năm và người khai sinh ra Incheon chính là con trai cả của Jumong chính là Biryu (đến đoạn này mình lại liên tưởng đến bộ phim dài tập của Hàn Quốc chiếu mấy năm mới hết). Tầm nhìn của chính phủ Hàn Quốc đã tạo nên một Incheon vững mạnh mà nhiều đất nước khác phải mong muốn nếu chúng ta cũng có lợi thế như Incheon.

Và hiện tại bây giờ Incheon là thành phố đứng thứ 3 với dân số là 2.9tr người sau Seoul và Busan. Và chúng ta cùng phân tích 5 chân đế vững chắc tạo nên một đô thị tầm quốc tế:

1. Cảng biển quốc tế INCHEON và PHÚ MỸ

Năm 1883 đón nhận làn gió văn minh của Phương Tây và mở ra cảng Incheon,Sau 135 năm hoạt động cảng Incheon đã nhanh chóng chuyển mình trở thành một thương cảng quốc tế lớn, tạo ra giai đoạn mới cho kinh tế Hàn Quốc. Cảng biển Incheon được định hướng phát triển thành trung tâm du lịch hải dương & trao đổi hàng hóa để đóng góp cho sự nghiệp phát triển kinh tế quốc dân.
Ngày nay vận tải biển đang là một ngành chủ đạo và đóng góp rất lớn trong việc trao đổi giữa các quốc gia Châu Á – Thái Bình Dương là khu vực đứng đầu trong việc vận chuyển qua đường biển này. Cảng Incheon có tổng chiều dài cầu tàu là 28.735,5m = cầu tàu thông thường + cầu tàu Container 3.088,5m, điều đó có nghĩa rằng cảng này có thể đón 128 thuyền có thể cập bến cùng lúc. Qua đó cũng đem lại hiệu quả kinh tế lan tỏa cho khu vực này với doanh số sản xuất: 21.883 tỉ won, doanh số giá trị gia tăng: 7.439 tỉ won, giải quyết công ăn việc làm cho 134.595 người và giao thương với các cảng quốc tế từ 187 nước.

Qua đó, nếu nhìn về Việt Nam ta thì cảng Quốc tế Cái Mép Thị Vãi cũng có những nét tương đồng với cảng Incheon. Cảng Cái Mép có phần nhỉnh hơn cảng Incheon về vị trí, do nằm ngay tuyến đường hàng hải quốc tế chiếm 29/39 tuyến đường hàng hải lớn nhất thế giới.Nhưng thách thức song hành là Cảng Cái Mép Thị Vãi tuổi đời phát triển cảng chỉ mới 28 năm, chính sách quy hoạch cảng biển chưa quyết liệt & nhất quán nên cảng Cái Mép Thị Vãi bị phân tán không tập trung làm giảm hiệu quả, năng suất khai thác hơn so với Cảng biển Incheon.

Điều cần làm hiện tại Cảng Cái Mép Thị Vãi cần có một quy hoạch chi tiết, định hướng rõ ràng, đủ nhất quán và đồng bộ hạ tầng kết nối. Và đặc biệt phải có sự can thiệp quyết liệt mạnh mẽ từ Chính Phủ.

Cảng biển quốc tế Incheon Hàn Quốc
Cảng biển quốc tế Incheon Hàn Quốc

Cảng Thị Vải – Cái Mép là một cụm cảng biển sâu ở Bà Rịa – Vũng Tàu, ở cửa sông Thị Vải và sông Cái Mép. Cảng Quốc tế Cái Mép (thị xã Phú Mỹ) được thiết kế để tiếp nhận tàu côngtenơ có trọng tải lên đến 80.000 DWT với công suất thông qua đạt 600.000-700.000 TEU mỗi năm. Chiều dài bến là 600 m với tổng diện tích lên tới 48 hecta. Cảng Thị Vải cũng có khả năng tiếp nhận tàu hàng tổng hợp có tải trọng lên đến 75.000 DWT. Công suất thông qua cảng đạt 1,6-2 triệu tấn mỗi năm. Tổng diện tích của cảng là 27 hecta.[1]

Đầu thập niên 1990, nhận thấy những hạn chế của cụm cảng Sài Gòn, Chính phủ Việt Nam bắt đầu quan tâm tới xây dựng một cảng nước sâu mới phục vụ cho khu vực Nam Bộ và Nam Trung Bộ. Thị Vải – Cái Mép được chọn lựa vì nó có độ sâu, nằm gần khu vực hội tụ sản xuất ở miền Đông Nam Bộ, lại nằm trên tuyến đường hàng hải quốc tế từ Hong Kong tới Singapore. Tháng 11 năm 1992, quy hoạch tổng thể hệ thống cảng nước sâu Thị Vải – Vũng Tàu được phê duyệt[2] và đến ngày 28 tháng 2 năm 1998, dự án được điều chỉnh và bổ sung [3]. Tháng 8 năm 2005, trong bản quy hoạch chi tiết nhóm cảng Thành phố Hồ Chí Minh – Đồng Nai – Bà Rịa – Vũng Tàu,[4] khu vực Thị Vải – Cái Mép được xác định là cảng cửa ngõ cho toàn vùng.[5]

Theo quy hoạch, cảng Thị Vải – Cái Mép sẽ được kết nối với các khu công nghiệp ở Bà Ria – Vũng Tàu, Đồng Nai và các tỉnh khác bằng đường tỉnh lộ 965 và quốc lộ 51. Cảng có khả năng tiếp nhận các tàu trọng tải 50.000 – 80.000 DWT. Chính quyền đang vận động các công ty kinh doanh cảng biển và logistics lớn của thế giới như Maersk (Đan Mạch), SSA (Mỹ), PSA International (Singapore), Hutchison Whampoa (Hong Kong), Yang Ming (Đài Loan), CMA CGM (Pháp)… lập liên doanh đầu tư phát triển Thị Vải – Cái Mép.[5][6] Hiện nay cảng côngtenơ SP-PSA đã được đưa vào sử dụng. Cảng Cái Mép mới có công suất 600.000 TEU đã khánh thành giai đoạn 1. Các công trình mở đường, nạo vét luồng tàu đã được triển khai để đến tháng 10-2010 toàn bộ cảng biển dọc sông Thị Vải sẽ hưởng lợi từ các công trình này.[6] Quốc lộ 51, tỉnh lộ 965 và các đường quanh hàng rào cảng cũng đang khẩn trương được cải tạo để đảm bảo các xe côngtenơ có thể tiếp cận cảng thông suốt.

Nhờ cảng sâu cho phép tàu lớn vào cảng, thời gian vận chuyển hàng hóa xuất nhập khẩu giữa miền Nam Việt Nam với các nước đã được rút ngắn đáng kể vì đỡ phải quá cảnh ở Singapore

Cảng biển quốc tế Phú Mỹ Việt Nam
Cảng biển quốc tế Phú Mỹ Việt Nam

2. Lựa chọn hướng phát triển thành Trung tâm công nghiệp & Logicstic

Để có thể đưa đất nước đi lên ngoài chính sách đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng thì việc phát triển công nghiệp hóa là điều mà Hàn Quốc chú trọng lấy đó làm bệ đỡ. Vào những năm 1960 Incheon được đầu tư xây dựng các khu công nghiệp có quy mô lớn nhất tại đất nước Kim Chi này. Incheon được chọn bởi vì các yếu tố phù hợp cũng như duy nhất tại đây;

Lợi thế phát triển có nhiều hải cảng là nơi giao thương qua lại hàng đầu Đông Á và đặc biệt là Trung Quốc rất thích hợp cho việc mở các nhà xưởng công nghiệp lớn tại đây vì yếu tố vận tải xuất khẩu. Với chính sách mở trở thành khu kinh tế mở vào Tháng 8/2003 do đó tạo đà cho nhiều công ty bản địa lớn, các hãng kinh doanh toàn cầu đầu tư mạnh mẽ vào đây rất nhiều(thống kê 2016 tổng vốn đầu tư vào Hàn Quốc 2.4 tỷ USD thì Incheon chiếm 1.5 tỷ USD). Bao gồm luôn cả Samsung đầu tư cho ngành công nghiệp sinh học, nhà máy GM Incheon (nhà máy Daewoo). Và Tổng sản phẩm quốc nội: tổng dân số Hàn Quốc bắt đầu từ 1963 GDP đầu người chỉ đạt 100USD, đến những năm 80 đạt 2000 usd, đến những năm 90 đạt 10.000usd và đến 2010 thì vượt quá 30.000 usd.
Và có thể nói ngày nay nền công nghiệp Incheon đóng góp vai trò rất lớn vào việc phát triển nền kinh tế Quốc dân. Theo thống kê trong những năm gần đây thành phố này đứng thứ 2 về năng lực sản xuất cùng San Francisco, Hòa Kỳ dự kiến 2020 sẽ trở thanh số 1 thế giới.

Nhắc đến TP Khu công nghiệp Incheon có nhiều nét tương đồng với định hướng phát triển của TP. Công nghiệp Phú Mỹ BRVT của nước ta với hơn 35 KCN đã và đang hoạt động, có hệ thống cảng biển quốc tế Cái Mép Thị Vãi và có vị trí ưu việt nằm cách TP kinh tế HCM chỉ 70km. Với lợi thế so với Incheon, thì địa hình của Incheon chủ yếu là núi đá vôi và không có nhiều sông rạch ngoài so với Phú Mỹ địa hình phần lớn là đồng bằng, đa dạng sông suối hồ và có dư địa đất cao su lớn để phát triển đa dạng các KCN về hướng Đông, Đông-Bắc, Nam, Đông Nam của tỉnh BRVT.
Thách thức lớn nhất của tỉnh Bà Rịa Vũng Tàu và cả nước là định hướng chính sách phát triển chưa đủ rõ ràng, dài hạn và nhất quán để tạo ra sự đồng bộ. Thêm một điểm nữa là cần phải có quy hoạch chi tiết (1/1000 siêu quy hoạch) cả về sử dụng đất và phần đồng bộ xây dựng.

Thấy rõ điều đó, Tỉnh Bà Rịa Vũng Tàu quyết định bắt tay xây dựng “siêu quy hoạch” để phát triển bền vững với 16 tiêu chí để giúp xóa bỏ sự chồng chéo, kém chất lượng. Thị xã Phú Mỹ với lợi thế quy hoạch đồng bộ đi cùng hệ thống hạ tầng giao thông phát triển đồng bộ cùng hệ thống cảng biển Cái Mép Thị Vải tạo nên trục phát triển liên vùng là trung tâm của Đông Nam Bộ tương lai.  Hàn Quốc có 3 thập kỷ để trở thành một trong các nước Châu Á có nền công nghiệp mới hùng mạnh nhất thì Việt Nam chúng ta sẽ có cơ hội học tập và kế thừa kinh nghiệm rút ngắn được thời gian. Việt Nam đang có nhiều tiền đề giúp phát triển vượt bậc 1 trong tiền đề quan trọng số 1 là EVFTA.

Một góc cảng biển tại TP Incheon
Một góc cảng biển tại TP Incheon

3. Sân bay quốc tế Incheon và Sân bay quốc tế Long Thành

Sân bay quốc tế Incheon chính thức được xây dựng trên một hòn đảo nhân tạo cách thủ đô Seoul khoảng 70km về phía Tây. Sân bay này được xây dựng 1996 đến năm 2001 mới chính thức đi vào hoạt động thay thế cho sân bay quốc nội Gimpo. Với tổng khu diện tích 30km2, xây dựng 2 nhà ga Terminal 1,2 với tổng cộng 111 cửa lên máy bay và có 3 đường bằng dài từ 3.750m-4000m2 đủ cho các loại máy bay lớn nhất, có 2 tuyến cao tốc kết nối từ sân bay ra, một là tuyến đưa hành khách về Seoul,tuyến vận tải hàng về các khu vực liên quan đến các khu công nghiệp của Incheon.

Sân bay quốc tế Incheon
Sân bay quốc tế Incheon

Sân bay Incheon đóng vai trò quan trọng trong việc trung chuyển hàng hóa của thế giới vào khu vực Đông Á và cả Châu Á nên sau 4 năm hoạt động. Incheon được Hội đồng cảng hàng không quốc tế đánh giá là một trong 3 sân bay 5 sao (từ 2005-2016) trên thế giới cùng với sân bay Hongkong & Changi. Theo thống kê mới nhất đây sân bay này năm 2018 đã lập kỷ lục về số lượng hành khách 67,7 triệu lượt khách và báo cáo tài chính doanh thu của sân bay này đạt 2,65 nghìn tỷ Won (2,33 tỷ USD) và lợi nhuận ròng đạt 1,18 nghìn tỷ Won. Và đây cũng chính là sân bay quốc tế hành khách sẽ đáp xuống khi đến Seoul…

Vậy theo các bạn sân bay quốc tế Long Thành với vị trí tương đồng cách TP. Hồ Chí Minh 40km về phía Tây, có quy 4 đường cất hạ cánh đạt chuẩn quốc tế mới nhất (dài 4000m, rộng 60m) phục vụ loại máy bay 2 tầng Airbus A380, có 4 nhà ga rộng có công suất phục vụ 100 triệu khách/năm, nhà ga hàng hóa 5 triệu tấn (nhỉn hơn sân bay Incheon) thì tương lai Long Thành có sẽ là Incheon trong giai đoạn hiện tại hay không? Đặc biệt sân bay Long Thành có vị trí là trung tâm của ASEAN tinh tổng khoảng cách từ sân bay này đến các sân bay trong khu vực chỉ mất 3h đồng hồ rất lợi về chi phí (tinh theo kinh tế). Trên bản đồ hàng không quốc tế ở khu vực Châu Á – Thái Bình Dương thì sân bay Long Thành chính là đầu mối Logistic hàng hóa tốt hơn so với sân bay Changi của Singapore hay Suvarnabhumi của Thái Lan. Quanh sân bay Long Thành là các bãi tắm quốc tế ở Nha Trang, Long Hải Hồ Tràm – Vũng Tàu, khu casino kèm theo hương vị ẩm thực đa dạng và chỉ mất 2h đi xe cũng thu hút nhiều khách du lịch Quốc Tế. Ngoài ra sân bay còn có thể mở rộng về phía Nam nếu sân bay quốc tế Long Thành quá tải trong tương lại nếu cần…

Sân bay quốc tế Long Thành
Sân bay quốc tế Long Thành

Dự án sân bay quốc tế Long Thành là một dự án xây dựng một sân bay quốc tế tại huyện Long Thành, tỉnh Đồng Nai, cách Thành phố Hồ Chí Minh khoảng 40 km về hướng Đông, cách Phú Mỹ chỉ 12km. Dự án này được dự kiến sẽ khánh thành năm 2025[1]. Với công suất lên đến 100 triệu hành khách/năm khi hoàn tất các giai đoạn (gồm 3 giai đoạn), đây sẽ là sân bay lớn nhất Việt Nam trong tương lai.

Nhưng để sân bay quốc tế Long Thành đi vào hoạt động chúng ta còn phải chờ 5 năm và phải có những hướng đi tích cực trong việc xây dựng giao thông kết nối, phương tiện công cộng, đền bù, giải tỏa, xây dựng khu tái định cư, bàn giao mặt bằng như đúng cam kết. Và phải có sự quản lý chặt chẽ quyết liệt từ Tỉnh Đồng Nai cũng như Chính Phủ giam sát thì mới không lỡ nhịp trong thập kỷ này.
Tháng 7 vừa qua chúng ta cũng có thể thấy rõ được Thủ Tướng yêu cầu Tỉnh quyết tâm phải làm sân bay cho bằng được và phải đúng hẹn như dự tính. “Nếu ai không làm được thì đứng sang một bên cho người khác làm” – Thủ Tướng nói.

4. Hạ tầng giao thông đa dạng và hiện đại

Hạ tầng cũng giống như mạch máu trong cơ thể, là đường sống duy trì sự sống và sự phát triển của con người thì hạ tầng đóng vai trò rất lớn trong việc thu hút nhà đầu tư vì thế Chính Phủ Hàn Quốc đã đẩy mạnh xây dựng các cao tốc, tàu điện, phương tiện công cộng cho người dân lao động.

+Đường thủy: Cảng biển Incheon là cảng lớn thứ 2 sau cảng Busan, ngoài ra còn có các bến phà đến các đảo xa xôi phục vụ cho người dân.

+Hệ thống công cộng như: xe buýt cung cấp các dịch vụ đưa đón bằng hệ thống xe buýt tốc hành đến tất cả các khu vực của Hàn Quốc. Xe lửa có tuyến Airport Express (chạy từ sân bay Incheon đến Seoul chỉ mất 43 phút.

+ Tàu điện ngầm: tuyến số 1 Seoul là tuyến địa ngầm ngầm nối ga Incheon đến trung tâm Seoul và mất 68 phút di chuyển, tuyến này hoạt động vào năm 1974 và di chuyển với tốc độ 100km/h.

Nhờ những định hướng tốt nên Korea cũng được xem là các quốc gia ở Châu Á có hệ thống hạ tầng tốt nhất thế giới.
Nhìn về lại hạ tầng Bà Rịa Vũng Tàu nói chung và Phú Mỹ nói riêng thì không bằng với Incheon của hiện tại vì khoảng cách thời gian khá lớn do yếu tố lịch sử, cũng như quy hoạch định hướng chưa tốt. Tuy nhiên thì chúng ta có những nét giống nhau, hiện nay tỉnh Đồng Nai và BRVT cũng đang được chính Phủ tập trung xây dựng các cao tốc kết nối giao thương, sân bay như: cao tốc Hồ Chí Minh – Long Thành-Dầu Giây, Bến Lức – Long Thành, Dầu Giây – Phan Thiết, Biên Hòa – Vũng Tàu, Dầu Giây – Liên Khương, VĐ 3,4 ngoài ra còn đường thủy quanh khu vực sông Đồng Nai, phát triển hệ thống đường ray từ sân bay quốc tế Long Thành đi HCM. Hứa hẹn những năm tới hạ tầng Phú Mỹ sẽ góp phần cho nền kinh tế phía nam phát triển rực rỡ.

Cầu Incheon và Cầu Phước An

Cầu Incheon là cây cầu vượt biển được xây dựng năm 2009, được thiết kế  với lối kiến trúc đặc biệt và rất hiện đại, là niềm tự hào của người dân Incheon nói riêng và Hàn quốc nói chung. Có chiều dài 18.248 km, cầu Incheon là cây cầu dài nhất tại Hàn Quốc uốn lượn như một con rồng khổng lồ đang lướt trên mặt biển. Là một trong số những cảnh đẹp Hàn quốc nổi tiếng tại Incheon.

Cầu Incheon giữ vai trò giao thông rất quan trọng, nó giúp nối liền sân bay quốc tế Incheon với sân bay Gyeongin II và thành phố mới Songdo. Cầu incheon là một địa điểm tham quan, du lịch không thể bỏ qua tại Incheon. Cây cầu được bình chọn nằm trong top 10 công trình kiến trúc đẹp nhất thế giới.
Kiến trúc đặc biệt và vẻ đẹp huyền ảo lung linh vào ban đêm của cây cầu chính là điều thu hút sự quan tâm của đông đảo du khách quốc tế tìm đến để tham quan cây cầu vượt biển dài nhất và đẹp nhất Hàn Quốc.

Cầu Incheon Hàn Quốc
Cầu Incheon Hàn Quốc

Có sự giống nhau đến kỳ lạ giữa TP Phú Mỹ và TP Incheon Hàn Quốc. Cầu Incheon đưa TP Incheon hóa rồng. Cầu Phước An cùng với sứ mệnh lịch sử kết nối KTTĐ phía Nam đưa kinh tế cảng biển Phú Mỹ hóa rồng như Incheon.

Tại kỳ họp thứ 17, khóa VI diễn ra chiều 4/8, HĐND tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu đã phê duyệt chủ trương xây cầu Phước An (nối đường liên cảng Cái Mép, thị xã Phú Mỹ và huyện Nhơn Trạch, tỉnh Đồng Nai) với tổng mức đầu tư 4.879 tỷ đồng.

Việc đầu tư xây dựng cầu Phước An là rất quan trọng để kết nối đường liên cảng Cái Mép – Thị Vải với các đường cao tốc liên vùng phía Nam và đường cao tốc Bắc – Nam. Từ đây, mới có thể khai thác hết ưu thế nước sâu của cảng Cái Mép – Thị Vải cũng như phát triển dịch vụ logistics và các khu công nghiệp.

 

Cầu Phước An nối Cảng Phú Mỹ với TP Nhơn Trạch
Cầu Phước An nối Cảng Phú Mỹ với TP Nhơn Trạch
Phối cảnh Cầu Phước An nối Cảng Phú Mỹ với TP Nhơn Trạch
Phối cảnh Cầu Phước An nối Cảng Phú Mỹ với TP Nhơn Trạch

5. Tập trung của hàng loạt các trường Đại Học

Việc đặt 16 trường cao đẳng, đại học nhiều ở khu vực này nhằm mục đích nâng cao trình độ lao động, cung cấp nguồn lao động trực tiếp tại địa phương, xử lý luôn câu chuyện tập trung đông dân cư chỉ ở các thành phố trung tâm.

Vào ngày 27/2/2007, chính quyền Incheon tuyên bố thành phố là “Thành Phố tiếng Anh” và khánh thành chương trình “Khu vực tiếng Anh miễn phí Incheon”Mục tiêu của chương trình làm cho cư dân thành phố thành thạo tiếng Anh như Hồng Kông, Singapore. Đây là mục đích cuối cùng của việc xây dựng Incheon như là một trung tâm thương mại và kinh doanh ở Đông Bắc Á.
Ngày nay Với diện tích 965km2 và dân số cập nhật của thành phố này là 2.76 triệu người, khiến Incheon trở thành thành phố đông dân thứ ba tại Hàn Quốc sau Seoul và Busan.

Tóm tắt lại nhìn về tương lai phát triển mạnh mẽ của Incheon thì chúng ta có thể thấy con đường phát triển nền kinh tế công nghiệp ở Phú Mỹ nói chung và viễn cảnh sân bay quốc tế Long Thành trong tương lai sẽ biến nền kinh tế miền nam cũng như khả năng trở thành khu đô thị của thế giới. Tuy nhiên để đạt được những thanh tựu đó chúng ta phải có những chinh sách đổi mới có tinh định hướng lâu dài, chú trọng đào tạo nguồn nhân lực xây dựng các trường học chuyên về lĩnh vực sản xuất, logistic…đẩy mạnh phát triển hạ tầng giao thông. Ngoài ra giai đoạn gần đây vị thế Việt Nam cũng đã khác, mạnh mẽ và lớn trong khu vực Đông Nam Á, Địa Chính Trị ổn định, lao động trẻ dồi dào nên được nhiều nước Phương Tây muốn kết nối và phát triển, giao thương kinh tế thương mại. Do đó chúng ta có thể thấy Thành Phố Cảng Biển Phú Mỹ tương lai sẽ trở thành như Thành phố Incheon là việc sẽ diễn ra trong 10-20 năm nữa.

0935 531 351